Pilates ve Fitness Eğitmeni Çiğdem Metin, pilates’in kilo vermekten çok daha fazlasını sunduğunu söylüyor; doğru nefes, güçlü bir merkez bölge, sağlıklı duruş ve kaliteli hareket… Metin’e göre pilates; gençlerden menopoz dönemindeki kadınlara kadar her yaşta yaşam kalitesini artıran en güvenli egzersiz sistemlerinden biri. Zayıflama iğnelerinden reformer-mat pilates farklarına kadar merak edilen tüm soruları Çiğdem Metin’e sorduk.
Pilates, artık yalnızca fit görünmek isteyenlerin değil; sağlıklı yaş almak, duruşunu düzeltmek, kas gücünü korumak ve yaşam kalitesini artırmak isteyen herkesin tercih ettiği bir yaşam biçimine dönüşüyor. Peki, pilates gerçekten kilo vermeye yardımcı oluyor mu? Reformer mı, mat pilates mi daha etkili? Menopoz dönemindeki kadınlar neden pilatese yönelmeli? Pilates ve Fitness Eğitmeni Çiğdem Metin, pilates hakkında doğru bilinen yanlışları, güvenilir eğitmen seçiminin püf noktalarını ve sağlıklı bir beden için dikkat edilmesi gerekenleri anlattı.
Öncelikle sizi tanıyabilir miyiz?
9 senedir Pilates ve Fitness eğitmenliği yapıyorum. Mesleki eğitimlerimi Türkiye Cimnastik Federasyonu (TCF) bünyesinde tamamladım ve bu alanda kendimi geliştirmek adına çeşitli eğitim ve seminerlere katılarak sürekli güncel kalmaya özen gösteriyorum. Bugüne kadar farklı danışan gruplarıyla çalışma fırsatı buldum. Edindiğim deneyimlerle, bireylerin ihtiyaçlarına uygun, güvenli ve sürdürülebilir egzersiz programları hazırlamaya odaklanıyorum. Benim için en önemli hedef, insanların sadece fiziksel olarak değil, yaşam kalitelerini artıracak sağlıklı alışkanlıklar kazanmalarına da katkı sağlamak.
Şu anda nerede çalışıyorsunuz? Projeleriniz neler?
Şu anda kariyerimde yeni bir döneme geçiş yapıyorum. Yakın zamanda görev aldığım spor salonundan ayrıldım ve kendi pilates / fitness stüdyomu açmak için hazırlık sürecindeyim. Bu benim uzun vadeli hedeflerim arasında yer alan, heyecan duyduğum bir proje. Kendi stüdyom açılana kadar ise East Fit bünyesinde, kendi danışan portföyümle birebir ve hedef odaklı çalışmalarımı sürdürüyorum. Bu süreçte de önceliğim, danışanlarıma bilimsel temellere dayanan, güvenli ve kişiye özel egzersiz programları sunmaya devam etmek. Önümüzdeki süreçte kendi stüdyomda daha kapsamlı hizmetler sunmayı, sağlıklı yaşamı destekleyen farklı projeler geliştirmeyi ve daha fazla kişiye ulaşmayı hedefliyorum. Benim için en büyük motivasyon, insanların hareketi yaşamlarının kalıcı bir parçası hâline getirmelerine katkı sağlamak.
Pilates ile spora yeni başlayan biri ilk haftalarda vücudunda ve günlük yaşamında hangi değişimleri fark etmeye başlar?
Pilatese yeni başlayan biri, düzenli çalıştığında ilk olarak vücut farkındalığının arttığını hisseder. Günlük hayatta duruşunun düzeldiğini, omuzlarını ve boynunu daha rahat taşıdığını, hareket ederken daha kontrollü olduğunu fark etmeye başlar. Özellikle masa başında çalışan kişilerde sırt ve bel bölgesindeki gerginliklerin azalması sık görülen olumlu değişimlerdendir. Fiziksel olarak pilates; merkez bölge (core) kaslarını güçlendirerek omurgayı destekler, esnekliği artırır, denge ve koordinasyonu geliştirir. Kaslara hacim kazandırmaktan çok, dengeli ve fonksiyonel şekilde çalıştırmayı hedefler. Bu sayede hem günlük yaşam hareketleri kolaylaşır hem de diğer spor dallarında performansa katkı sağlar. Zihinsel açıdan ise pilates, nefes kontrolü ve bilinçli hareket prensipleri sayesinde stresi azaltmaya, odaklanmayı artırmaya ve kişinin bedeniyle daha güçlü bir bağ kurmasına yardımcı olabilir. Düzenli yapıldığında daha enerjik hissetmek, hareket kalitesinin artması ve yaşam kalitesinin yükselmesi pilatesin önemli kazanımları arasında yer alır.
Kilo vermek isteyenler için pilates tek başına yeterli midir, yoksa beslenme ve farklı egzersizlerle desteklenmesi gerekir mi?
Pilates kilo verme sürecine önemli katkı sağlayabilir ancak tek başına mucizevi bir yöntem olarak değerlendirilemez. Kilo vermenin temelinde, alınan enerji ile harcanan enerji arasındaki denge yer alır. Bu nedenle beslenme, sürecin en önemli parçalarından biridir. Pilates kasları güçlendirir, vücut kompozisyonunu iyileştirir, duruşu düzeltir ve hareket kalitesini artırır. Düzenli yapıldığında metabolizmanın daha verimli çalışmasına ve kişinin daha aktif bir yaşam tarzı benimsemesine destek olur. Ancak hedef daha hızlı ve belirgin bir yağ kaybıysa, pilatesi yürüyüş, koşu, bisiklet, yüzme gibi kardiyovasküler egzersizlerle desteklemek daha etkili sonuçlar sağlayabilir. Ben her zaman şunu söylüyorum; kalıcı ve sağlıklı kilo kaybı, düzenli egzersiz, dengeli beslenme ve sürdürülebilir yaşam alışkanlıklarının bir araya gelmesiyle mümkün olur. Pilates de bu sürecin hem fiziksel hem de zihinsel açıdan en değerli destekçilerinden biridir.
Menopoz dönemindeki kadınlar veya 40 yaş üstü bireyler için pilatesin fiziksel ve zihinsel faydaları nelerdir?
40 yaşından sonra ve özellikle menopoz döneminde kadınların vücudunda hormonal değişimlere bağlı olarak kas kütlesinde azalma, kemik yoğunluğunda düşüş, eklem sertliği ve denge problemleri görülebilir. Pilates, bu dönemde güvenle uygulanabilen ve yaşam kalitesini artıran en etkili egzersizlerdendir. Fiziksel açıdan pilates; merkez bölge kaslarını güçlendirerek omurgayı destekler, duruş bozukluklarını düzeltmeye yardımcı olur, esnekliği ve eklem hareket açıklığını artırır. Denge ve koordinasyonu geliştirerek düşme riskinin azaltılmasına katkı sağlar. Düzenli egzersiz aynı zamanda kemik ve kas sağlığının korunmasını desteklediği için ileri yaşlarda bağımsız hareket edebilme açısından da büyük önem taşır. Zihinsel açıdan ise pilates, kontrollü nefes ve bilinçli hareket prensipleri sayesinde stresin azalmasına, odaklanmanın artmasına ve kişinin kendini daha iyi hissetmesine yardımcı olabilir. Menopoz döneminde sık görülen uyku problemleri, kaygı ve ruh hali dalgalanmaları üzerinde de olumlu etkileri olduğunu biliyoruz. Ben pilatesi sadece bir egzersiz yöntemi olarak değil, sağlıklı yaş almayı destekleyen bir yaşam biçimi olarak görüyorum. Çünkü amaç sadece güçlü kaslara sahip olmak değil; daha rahat hareket eden, dengeli, özgüvenli ve yaşam kalitesi yüksek bireyler yetiştirmektir.
Reformer pilates ile mat pilates arasında nasıl farklar var? Hangi durumda hangisini tercih etmek daha doğru olur?
Reformer pilates ve mat pilates aslında aynı temel prensiplere dayanır. İkisinin de amacı; merkez bölgeyi güçlendirmek, duruşu iyileştirmek, esnekliği artırmak ve hareket kalitesini geliştirmektir. Aralarındaki en büyük fark, kullanılan ekipman ve egzersizlerin uygulanış şeklidir. Mat pilates, yalnızca vücut ağırlığıyla ya da küçük ekipmanlarla yapılan bir egzersiz sistemidir. Vücut kontrolünü geliştirmek, temel kuvvet oluşturmak ve pilates prensiplerini öğrenmek için oldukça etkilidir. Her yerde uygulanabilmesi de önemli bir avantajdır. Reformer pilates ise yay dirençli özel bir cihaz üzerinde yapılır. Yayların sağladığı direnç ve destek sayesinde egzersizler kişinin seviyesine göre kolaylaştırılabilir ya da zorlaştırılabilir. Bu nedenle hem yeni başlayanlar hem de ileri seviyedeki bireyler için oldukça uygun bir sistemdir. Ayrıca rehabilitasyon süreçlerinde, duruş bozukluklarında ve sporcu performansını geliştirmede de sıkça tercih edilir. ‘Hangisi daha faydalı?’ sorusunun tek bir cevabı yok. Bu tamamen kişinin hedeflerine, fiziksel durumuna ve ihtiyaçlarına bağlıdır. Yeni başlayan biri de, ileri seviyedeki biri de her iki yöntemi doğru programlandığında güvenle uygulayabilir. Benim yaklaşımım, kişiyi değerlendirip hedeflerine en uygun programı oluşturmaktır. Çünkü önemli olan reformer ya da mat yapmak değil, doğru egzersizi doğru kişiye doğru şekilde uygulamaktır.
Zayıflama iğneleri çok yaygın ancak kas kaybına da sebep oluyor. Bu iğneleri kullananların kas kaybı yaşamamak için neler yapmaları gerekir?
Son dönemde zayıflama amacıyla kullanılan ilaçlar oldukça yaygınlaştı. Bu ilaçlar bazı kişilerde hekim kontrolünde etkili sonuçlar sağlayabiliyor. Ancak hızlı kilo kaybı yaşandığında, özellikle yeterli egzersiz ve doğru beslenme eşlik etmiyorsa yağ dokusuyla birlikte kas kütlesinde de azalma görülebiliyor. Asıl hedefimiz ise sadece kilo vermek değil, sağlıklı bir vücut kompozisyonu elde etmek olmalı. Kas kaybını en aza indirmek için düzenli direnç egzersizleri yapmak büyük önem taşıyor. Pilates bu noktada kasların aktif çalışmasını sağlayarak kuvvetin korunmasına katkı sunuyor. Bunun yanında yeterli protein alımı, dengeli beslenme, yeterli su tüketimi ve kaliteli uyku da sürecin vazgeçilmez parçaları. Gerektiğinde bir diyetisyen ve takip eden hekimle birlikte multidisipliner bir yaklaşım benimsenmesi en doğru yöntemdir. Ben danışanlarımla çalışırken sadece tartıdaki rakama odaklanmıyorum. Önceliğimiz hareket kalitesini artırmak, kas gücünü korumak ve sürdürülebilir alışkanlıklar kazandırmak oluyor. Egzersiz programını kişinin yaşına, sağlık durumuna ve kullandığı tedavilere göre planlıyoruz. Özellikle zayıflama ilacı kullanan danışanlarda direnç egzersizlerini kontrollü şekilde programa dahil ediyor, düzenli takip yapıyor ve beslenme uzmanlarıyla iş birliği içinde ilerlemeye özen gösteriyoruz. Çünkü önemli olan hızlı kilo vermek değil; sağlıklı, güçlü ve uzun vadede korunabilir bir sonuca ulaşmaktır
Pilates bilinçsizce yapıldığında sakatlıklara da sebep oluyor. Bir pilates eğitmeni seçerken nelere dikkat edilmeli?
Pilates doğru uygulandığında oldukça güvenli bir egzersiz yöntemidir. Ancak her egzersizde olduğu gibi yanlış teknik, kişinin seviyesine uygun olmayan hareketler veya yetersiz değerlendirme yapıldığında sakatlanma riski ortaya çıkabilir. Burada en önemli unsur, egzersizin kendisi değil, nasıl ve kim tarafından uygulandığıdır. Bir pilates eğitmeni seçerken öncelikle aldığı eğitimin ve sertifikalarının güvenilir kurumlar tarafından verilmiş olmasına dikkat edilmelidir. Bunun yanı sıra iyi bir eğitmen, dersin başında mutlaka kişinin sağlık geçmişini, varsa ameliyatlarını, kronik rahatsızlıklarını, ağrılarını ve hedeflerini değerlendirir. Herkese aynı programı uygulamak yerine kişiye özel bir plan oluşturur ve hareketleri doğru teknikle yaptırmaya özen gösterir. Güvenilir bir eğitmeni ayırt etmenin en önemli yollarından biri de iletişimidir. İyi bir eğitmen, danışanını dinler, hareket sırasında sürekli gözlem yapar, gerektiğinde düzeltmeler yapar ve kişinin sınırlarını zorlamak yerine güvenli bir ilerleme hedefler. Çünkü pilateste başarı, zor hareketler yapmakla değil, doğru hareketi doğru teknikle uygulamakla elde edilir. Ben kendi derslerimde de önce değerlendirmeye, sonra doğru tekniğe ve kontrollü ilerlemeye önem veriyorum. Her bireyin yaşı, sağlık durumu ve fiziksel kapasitesi farklıdır. Bu nedenle benim için en önemli kriter, danışanlarımın güvenli bir şekilde güçlenmesi, hareket etmesi ve uzun vadede sağlıklı bir yaşam alışkanlığı kazanmasıdır.
Pilates yaparken nelere dikkat etmeliyiz?
Pilateste en önemli nokta hareketleri çok yapmak değil, doğru yapmak. Çünkü pilates kalite odaklı bir egzersiz sistemidir. Hareketlerin doğru teknikle uygulanması hem maksimum fayda sağlar hem de sakatlanma riskini azaltır. Pilates yaparken öncelikle nefes kontrolüne dikkat edilmelidir. Doğru nefes, hareketlerin daha kontrollü ve etkili yapılmasını sağlar. Bunun yanında omurganın doğru hizalanması, merkez bölge yani ‘core’ kaslarının aktif tutulması ve hareketlerin kontrollü bir şekilde uygulanması büyük önem taşır. Kişinin kendi sınırlarını bilmesi de çok değerlidir. Esneklik ya da kuvvet kazanmak zaman alan bir süreçtir. Başkalarıyla kıyaslama yapmak veya vücudu zorlamak yerine, düzenli ve doğru çalışmaya odaklanmak gerekir. Ağrı hissedildiğinde hareketi zorlamamak ve mutlaka eğitmene bilgi vermek de ihmal edilmemelidir. Ben her zaman danışanlarıma şunu söylüyorum: Pilates bir yarış değil, bir gelişim sürecidir. Düzenli, sabırlı ve bilinçli çalışıldığında sadece daha güçlü ve esnek bir vücuda değil, aynı zamanda daha sağlıklı bir duruşa, daha kaliteli hareket etmeye ve daha iyi bir yaşam kalitesine ulaşmak mümkündür.
Sonuç almak için ne sıklıkta yapmalıyız?
Pilatesten sonuç almanın en önemli şartı düzenli olmaktır. Haftada bir yapılan pilates elbette fayda sağlar ancak belirgin ve kalıcı değişimler için haftada en az 2-3 gün düzenli egzersiz yapılmasını öneriyoruz. Bu sıklık; kas kuvvetinin artması, esnekliğin gelişmesi, duruşun düzelmesi ve hareket kalitesinin yükselmesi açısından oldukça etkilidir. İlk haftalardan itibaren kişi kendini daha enerjik hissedebilir, vücut farkındalığı artabilir ve duruşunda olumlu değişiklikler fark edebilir. Daha belirgin fiziksel değişimler ise kişinin yaşı, yaşam tarzı, beslenme düzeni ve egzersiz sıklığına bağlı olarak genellikle birkaç ay içinde ortaya çıkar. Burada önemli olan kısa süre yoğun çalışıp bırakmak değil, pilatesi sürdürülebilir bir yaşam alışkanlığı hâline getirmektir. Çünkü pilatesin gerçek faydası, düzenli ve uzun vadeli uygulandığında ortaya çıkar.Ben danışanlarıma her zaman şunu söylüyorum; hedefimiz mükemmel olmak değil, istikrarlı olmak. Haftada 2-3 gün düzenli yapılan pilates, sağlıklı beslenme ve aktif bir yaşam tarzıyla birleştiğinde hem fiziksel hem de zihinsel açıdan çok değerli kazanımlar sağlar.
